
Turystyczny Fundusz Gwarancyjny: kto płaci, ile i kiedy
TFG to wydzielony rachunek w Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym. Składkę od każdego podróżnego płacą organizatorzy turystyki i przedsiębiorcy ułatwiający nabywanie powiązanych usług turystycznych, do 21. dnia miesiąca za poprzedni miesiąc. Fundusz wypłaca pieniądze, gdy biuro jest niewypłacalne, a jego gwarancja albo ubezpieczenie nie wystarczą.
W tym tekście
- W skrócie
- Czym jest Turystyczny Fundusz Gwarancyjny?
- Czym TFG różni się od Turystycznego Funduszu Pomocowego?
- Kto płaci składkę na TFG, a kogo to nie dotyczy?
- Ile wynosi składka na TFG?
- Kiedy powstaje składka i do kiedy ją płacisz?
- Do kiedy przekazać wykaz umów TFG?
- Co grozi za brak deklaracji lub składki TFG?
- Odwołany wyjazd, rezygnacja i zwrot składki TFG
- Co się dzieje, gdy biuro podróży jest niewypłacalne?
- Co sprawdzić jako podróżny przed wpłatą?
- Pytania
- Źródła
W skrócie
- Kto płaci: organizator turystyki i przedsiębiorca ułatwiający nabywanie powiązanych usług turystycznych.
- Od czego: od każdego podróżnego z umowy. Ustawowy limit to 30 zł, konkretne stawki są w rozporządzeniu.
- Kiedy: wpłata i deklaracja do 21. dnia miesiąca za poprzedni miesiąc. Organizator płaci też na TFP w tym samym terminie.
- Osobno: wykaz umów. Prowadzony poza Portalem TFG przekazujesz do 14. dnia miesiąca, a w Portalu wprowadzasz dane na bieżąco. Zmiany w obu przypadkach najpóźniej w 14 dni (art. 9 ust. 2a i 2b).
- Dla podróżnego: ochrona zakłada, że biuro ma wpis i zabezpieczenie. Według UFG TFG obejmuje wyjazdy zgodne z zakresem i rodzajem działalności z wpisu.
Czym jest Turystyczny Fundusz Gwarancyjny?
Turystyczny Fundusz Gwarancyjny to wyodrębniony rachunek w Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym, z którego UFG pokrywa powrót i zwroty dla podróżnych niewypłacalnego biura (art. 33 i 35). Pieniądze pochodzą ze składek przedsiębiorców turystycznych, a także z odsetek, lokat, pożyczek, kredytów i innych wpływów (art. 34 ust. 2).
Ochrona na wypadek niewypłacalności ma dwa poziomy, które UFG nazywa filarami (UFG):
- Zabezpieczenie biura. UFG zalicza tu gwarancję bankową, gwarancję ubezpieczeniową i umowę ubezpieczenia na rzecz podróżnych (art. 7 ust. 2 pkt 1-2). Biuro, które działa tylko w Polsce, może zamiast nich przyjmować wpłaty na turystyczny rachunek powierniczy (art. 7 ust. 2 pkt 3).
- TFG. Środki funduszu idą na powrót do kraju i zwrot wpłat dopiero wtedy, gdy zabezpieczenie biura okaże się niewystarczające (art. 35 ust. 1).
Według UFG warunkiem uruchomienia TFG jest istnienie i wyczerpanie zabezpieczenia z pierwszego filaru. Jeśli wyjazd nim nie był objęty, TFG także go nie obejmuje (UFG, Ochrona TFG).
Czym TFG różni się od Turystycznego Funduszu Pomocowego?
Turystyczny Fundusz Gwarancyjny chroni podróżnych przed niewypłacalnością biura, a Turystyczny Fundusz Pomocowy (TFP) pomaga organizatorom oddać wpłaty, gdy wyjazdy przepadają z powodu nadzwyczajnych okoliczności ogłoszonych przez ministra. Oba fundusze prowadzi UFG i oba rozlicza się w Portalu TFG, ale mają inne podstawy, płatników i zasady wypłat.
| Cecha | TFG | TFP |
|---|---|---|
| Pełna nazwa | Turystyczny Fundusz Gwarancyjny | Turystyczny Fundusz Pomocowy |
| Podstawa prawna | art. 33-38 ustawy o imprezach turystycznych | art. 15kc ustawy o COVID-19 |
| Kto płaci składkę | Organizatorzy turystyki i przedsiębiorcy ułatwiający nabywanie powiązanych usług | Tylko organizatorzy turystyki |
| Górna granica składki (zł od podróżnego) | 30 (art. 36 ust. 1) | 30 (art. 15kc ust. 5) |
| Kiedy fundusz wypłaca | Biuro jest niewypłacalne, a jego zabezpieczenie nie wystarcza (art. 35 ust. 1) | Minister ogłosił komunikat o nieuniknionych i nadzwyczajnych okolicznościach, a organizator nie jest w stanie sam oddać wpłat (art. 15kc ust. 14 i 15) |
| Komu wypłaca | Podróżnym oraz marszałkowi na powrót podróżnych (art. 20 i 21) | Na zwroty dla podróżnych, na wniosek organizatora, który oddaje kwotę w 72 ratach (art. 15kc ust. 14 i 17) |
| Termin składki (dzień miesiąca) | Do 21. za poprzedni miesiąc (art. 37 ust. 1) | Do 21. za poprzedni miesiąc (art. 15kc ust. 9) |
TFP powstał w 2020 r. na podstawie ustawy z 17 września 2020 r. (Dz.U. 2020 poz. 1639), a deklaracje TFP organizatorzy składają od 1 stycznia 2021 r. (UFG, TFP, UFG, Deklaracja TFP). Komunikat uruchamiający wypłaty z TFP wydaje minister właściwy do spraw turystyki w porozumieniu z ministrem właściwym do spraw instytucji finansowych (art. 15kc ust. 14). Przy ogłoszonym stanie klęski żywiołowej TFP może też wypłacać organizatorom dotacje, jeśli przewiduje je komunikat (art. 15kc ust. 14b).
Od 1 stycznia 2026 r. UFG może też udzielać z TFP płatnych, częściowych poręczeń biurom, od których bank lub ubezpieczyciel żąda zabezpieczenia wydanej gwarancji (art. 15kc ust. 19a-19f, dodane przez Dz.U. 2025 poz. 1806), a o składce TFP piszemy w tekście składki TFG i TFP. Cały fundusz opisujemy w tekście Turystyczny Fundusz Pomocowy.
Kto płaci składkę na TFG, a kogo to nie dotyczy?
Składkę na TFG płacą organizatorzy turystyki i przedsiębiorcy ułatwiający nabywanie powiązanych usług turystycznych, bo wpłaty na fundusz są jednym z ich obowiązków wobec podróżnych (art. 7 ust. 2 pkt 4). Agent turystyczny ma osobne obowiązki (art. 7 ust. 4). Gdy sprzedaje imprezy organizatora bez siedziby w Europejskim Obszarze Gospodarczym ani w państwie z art. 8 ust. 2, przejmuje część obowiązków organizatora, chyba że wykaże, że organizator je spełnia (art. 32 ust. 4).
Ustawy, a więc i składki na TFG, nie stosuje się do trzech rodzajów wyjazdów (art. 3):
- imprez oferowanych okazjonalnie, na zasadach niezarobkowych i wyłącznie ograniczonej grupie podróżnych,
- podróży kupowanych na podstawie umowy generalnej o organizowanie podróży służbowych,
- imprez krótszych niż 24 godziny, chyba że obejmują nocleg.
Czy Twoja działalność mieści się w wyłączeniu, ocenia się dla konkretnego przypadku. Przy wątpliwości zapytaj urząd marszałkowski albo prawnika.
Ile wynosi składka na TFG?
Składka na TFG wynosi najwyżej 30 zł od podróżnego (art. 36 ust. 1), a konkretną stawkę od 0 do 15 zł podaje rozporządzenie. Stawka zależy od kierunku, transportu i tego, czy przyjmujesz wpłaty przed realizacją. Przy powiązanych usługach turystycznych składkę liczy się od każdej opłaconej usługi.
Pełna tabela stawek TFG i TFP z przykładami jest w osobnym tekście: składki TFG i TFP.
Kalkulator składek TFG i TFP
Podaj kierunek, transport i liczbę podróżnych albo wgraj plik wykazu. Wersja testowa: wynik sprawdź przed złożeniem deklaracji. Otwórz kalkulator
Kiedy powstaje składka i do kiedy ją płacisz?
Składka na TFG jest należna z dniem zawarcia umowy albo z dniem wcześniejszej wpłaty podróżnego (art. 36 ust. 2), a płacisz ją do 21. dnia następnego miesiąca. W tym samym terminie obliczasz kwotę za miesiąc i składasz deklarację (art. 37 ust. 1). Deklaracje składasz przez system UFG, czyli Portal TFG (art. 37 ust. 1a).
Deklarację składasz za każdy miesiąc działalności, także gdy nie było żadnej umowy (UFG, Deklaracja TFG). Organizator składa dwie deklaracje: TFG i TFP. Portal uzupełnia deklarację TFP danymi z deklaracji TFG za ten sam okres (UFG, Deklaracja TFP).
Terminy w jednym miejscu
Terminy organizatora wobec UFG i marszałka wypadają w różne dni miesiąca. Tabela zbiera pięć terminów, które najłatwiej pomylić.
| Obowiązek | Termin | Podstawa |
|---|---|---|
| Wykaz umów prowadzony poza Portalem TFG | Do 14. dnia miesiąca za poprzedni miesiąc | art. 9 ust. 2a |
| Zmiana w umowie, która jest już w wykazie | Niezwłocznie, najpóźniej 14 dni od zmiany | art. 9 ust. 2b |
| Składka i deklaracja TFG | Do 21. dnia miesiąca za poprzedni miesiąc | art. 37 ust. 1 |
| Składka i deklaracja TFP (organizator) | Do 21. dnia miesiąca za poprzedni miesiąc | art. 15kc ust. 9 ustawy o COVID-19 |
| Nowa gwarancja lub umowa ubezpieczenia do marszałka | Najpóźniej 14 dni przed końcem poprzedniej | art. 7 ust. 1 pkt 2 |
Gdy termin wypada w sobotę lub dzień wolny, nie zakładaj przesunięcia bez sprawdzenia. Materiały UFG tego nie opisują. Oba miesięczne terminy możesz dodać do kalendarza: plik kalendarza z terminami 14. i 21. dnia.
Do kiedy przekazać wykaz umów TFG?
Wykaz umów TFG prowadzony poza Portalem TFG przekazujesz do 14. dnia miesiąca za poprzedni miesiąc (art. 9 ust. 2a). Prowadząc wykaz w Portalu, wprowadzasz dane na bieżąco, a zmiany w obu przypadkach najpóźniej w 14 dni (art. 9 ust. 2b). Obowiązek dotyczy umów zawartych od 1 lipca 2026 r. (art. 7 ust. 1 pkt 3). Wykaz i deklaracja to dwa obowiązki z dwoma terminami. Cały proces opisujemy w tekście wykaz umów TFG, a komunikaty o błędach w dziale błędy wykazu.
Co grozi za brak deklaracji lub składki TFG?
Za brak deklaracji lub składki TFG grozi najpierw wezwanie UFG, a potem dochodzenie składek, kara pieniężna do 50 000 zł i wykreślenie z rejestru. Kolejne kroki wyglądają tak:
- UFG wzywa przez swój system do wykonania obowiązku w terminie nie dłuższym niż 14 dni od wprowadzenia wezwania. Wezwanie trafia do wiadomości marszałka województwa (art. 37 ust. 2).
- Po bezskutecznym terminie UFG może dochodzić składek z odsetkami (art. 37 ust. 2) i występuje do marszałka o decyzję (art. 37 ust. 3).
- Uchylanie się, mimo wezwania, od deklaracji lub składek jest rażącym naruszeniem warunków działalności (art. 31 pkt 2). Marszałek wydaje wtedy decyzję o wykreśleniu z rejestru i zakazie działalności na 3 lata, chyba że przed decyzją przedsiębiorca spełni obowiązki (art. 30 ust. 7 pkt 2).
- Za działanie z naruszeniem obowiązków lub warunków z art. 7, do których należą deklaracje i wpłaty na TFG, marszałek może nałożyć karę pieniężną do 50 000 zł (art. 55 ust. 1, art. 56 ust. 1).
- Zaniżanie należnej składki w deklaracji jest przestępstwem: grzywna, ograniczenie wolności albo pozbawienie wolności do 3 lat (art. 58).
Podobne skutki ma niewykonanie obowiązków dotyczących wykazu umów (art. 9 ust. 2c i 2d, art. 31 pkt 3). O samym wpisie piszemy w tekście rejestr organizatorów turystyki.
Odwołany wyjazd, rezygnacja i zwrot składki TFG
Składka przekazana na TFG nie podlega zwrotowi, ale przy odwołanym wyjeździe lub rezygnacji zarachowuje się ją na poczet następnych składek. Dotyczy to imprezy odwołanej z powodu zbyt małej liczby zgłoszeń, zmiany liczby podróżnych, miejsca lub transportu oraz rozwiązania umowy (art. 36 ust. 4). Zwrot jest możliwy tylko w trzech przypadkach z art. 36 ust. 5: po wykreśleniu z rejestru w związku z zakończeniem działalności, przy nadpłacie i przy wpłacie przez podmiot niezobowiązany.
Co się dzieje, gdy biuro podróży jest niewypłacalne?
Gdy biuro podróży jest niewypłacalne, marszałek organizuje powrót podróżnych, a pieniądze wypłaca najpierw gwarant biura, a dopiero potem TFG. Procedura ma pięć etapów:
- Zgłoszenie. Biuro składa marszałkowi oświadczenie o niewypłacalności, wykaz niezrealizowanych umów z danymi kontaktowymi podróżnych i dane pilota. Gdy oświadczenia nie ma, a sytuacja jest oczywista, marszałek sam występuje do gwaranta (art. 13).
- Powrót podróżnych. Marszałek albo wskazana przez niego jednostka organizuje powrót do kraju, jeśli biuro tego nie robi (art. 14). Gwarant przekazuje zaliczkę na ten cel w ciągu 3 dni roboczych od dyspozycji (art. 15 ust. 1).
- Zgłoszenie podróżnego. Podróżny, który nie dostał zwrotu, zgłasza się do banku albo zakładu ubezpieczeń, który udzielił gwarancji lub ubezpieczenia. Dołącza kopię umowy, dowód wpłaty i oświadczenie z numerem rachunku (art. 16 i 17).
- Weryfikacja i wypłata. Gwarant ma 30 dni na weryfikację, przy dodatkowym postępowaniu do 90 dni (art. 18 ust. 1), a potem 30 dni na wypłatę (art. 19 ust. 1). Art. 16-19 dotyczą gwarancji i ubezpieczenia. Przy rachunku powierniczym bank wypłaca podróżnemu wpłaty z rachunku na podstawie oświadczenia o niewypłacalności lub wystąpienia marszałka (art. 11 ust. 3).
- TFG. Gdy zabezpieczenie nie wystarcza, UFG wypłaca środki marszałkowi na powrót podróżnych (art. 20) oraz podróżnym brakującą część zwrotów (art. 21).
Informacje o ogłoszonych niewypłacalnościach UFG publikuje w Ewidencji, a szczegóły postępowania zwykle podaje urząd marszałkowski, który dokonał wpisu biura (UFG).
Co sprawdzić jako podróżny przed wpłatą?
Przed wpłatą podróżny sprawdza cztery rzeczy: wpis biura w Ewidencji, zakres terytorialny wpisu, potwierdzenie zabezpieczenia i umowę.
- Wpis w Ewidencji. W wyszukiwarce Centralnej Ewidencji sprawdzisz wpis i zabezpieczenie biura. Szukaj po oficjalnej nazwie firmy z umowy, a nie po nazwie handlowej (UFG).
- Zakres terytorialny. UFG wskazuje, że TFG obejmuje wyjazdy zgodne z zakresem i rodzajem działalności wpisanej w Ewidencji. Wyjazd za granicę z biurem, które ma wpis tylko na Polskę, według UFG nie mieści się w tym zakresie.
- Potwierdzenie zabezpieczenia. Przy wpłacie biuro wydaje pisemne potwierdzenie posiadania zabezpieczenia i odprowadzania składek na TFG, ze wskazaniem, jak ubiegać się o wypłatę (art. 42 ust. 8).
- Umowa. Umowa wskazuje podmiot, który zapewnia ochronę na wypadek niewypłacalności (art. 42 ust. 4). Więcej o dokumentach przed umową: formularz informacyjny.
Jak czytać wpis w Ewidencji, opisujemy w tekście jak sprawdzić organizatora.
Pytania
Czy TFG to ubezpieczenie biura podróży?
Nie. TFG to drugi filar ochrony podróżnych. Pierwszym, według UFG, jest gwarancja bankowa, gwarancja ubezpieczeniowa albo umowa ubezpieczenia na rzecz podróżnych zawarta przez biuro. TFG płaci dopiero wtedy, gdy to zabezpieczenie okaże się niewystarczające (art. 35 ust. 1).
Czy deklarację składam, gdy w danym miesiącu nie było umów?
Tak. UFG wskazuje, że deklarację składa się za każdy miesiąc prowadzenia działalności, także gdy nie zawarto żadnej umowy albo składka wynosi 0 zł.
Czy agent turystyczny płaci składkę na TFG?
Co do zasady nie. Wpłaty na TFG ustawa nakłada na organizatora (art. 7 ust. 1 i 2), a agent ma osobne obowiązki (art. 7 ust. 4). Wyjątek: agent sprzedający imprezy organizatora spoza Europejskiego Obszaru Gospodarczego i państw z art. 8 ust. 2 przejmuje te obowiązki, chyba że wykaże, że organizator je spełnia (art. 32 ust. 4).
Czy wycieczka jednodniowa jest objęta TFG?
Ustawy nie stosuje się do imprez krótszych niż 24 godziny, jeśli nie obejmują noclegu (art. 3 pkt 3). Takie wyjazdy nie są objęte tym systemem ochrony.
Kto pierwszy wypłaca pieniądze podróżnemu po upadłości biura?
Przy gwarancji bankowej, gwarancji ubezpieczeniowej albo ubezpieczeniu na rzecz podróżnych: podmiot, który jej udzielił. Ma 30 dni na weryfikację zgłoszenia, wyjątkowo do 90 dni, i 30 dni na wypłatę po przekazaniu wyliczenia (art. 18 i 19). TFG wypłaca brakującą część (art. 21). Przy turystycznym rachunku powierniczym wpłaty zwraca bank prowadzący rachunek, na zasadach z art. 11 ust. 3.
System, w którym wykaz wynika z rezerwacji
Budujemy Mój Wyjazd dla biur organizujących wyjazdy grupowe. Zobacz, co działa, a co jest w przygotowaniu.
Źródła
- Ustawa z 24.11.2017 r. o imprezach turystycznych i powiązanych usługach turystycznych, tekst jednolity Dz.U. 2026 poz. 925, zmiana Dz.U. 2026 poz. 1006 (art. 47a-47b, bez wpływu na ten tekst): art. 3, 7, 9, 11, 13-21, 30, 31, 32, 33-38, 42
- Ustawa z 2.03.2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z COVID-19, tekst jednolity Dz.U. 2025 poz. 764: art. 15kc; zmiany po tekście jednolitym: Dz.U. 2025 poz. 1806 (art. 2, zmienia art. 15kc), Dz.U. 2026 poz. 39, poz. 635 i poz. 989 (nie zmieniają art. 15kc)
- Rozporządzenie w sprawie wysokości składki na TFG, Dz.U. 2020 poz. 2372
- Ustawa z 17.09.2020 r. o zmianie ustawy o COVID-19, Dz.U. 2020 poz. 1639 (utworzenie TFP, sprawdzono 7.11.2026)
- UFG: TFG, Ochrona TFG, TFP, Ogłoszone niewypłacalności
- UFG: Deklaracja TFG, Deklaracja TFP